Crew Resource Management

imagesCrew Resource Management vond zijn oorsprong in de luchtvaart en heeft als doel de samenwerking tussen teamleden te verbeteren.

 

Crew Resource Management (CRM) is een concept dat breed wordt toegepast in de luchtvaart voor het verbeteren van de zogenaamde niet-technische vaardigheden van de leden van de cockpit. Aanleiding hiervoor is een groot aantal vliegtuigongevallen in de jaren ’70.Onderzoek bracht aan het licht dat de vliegtuigen technisch op punt waren, maar dat de niet-technische vaardigheden (teamwerk, communicatie, leiderschap,…) aan de oorzaak lagen van deze fatale incidenten. Voorbeelden van deze niet-technische vaardigheden zijn onder andere gebrek aan onderlinge communicatie, invloed van stress en vermoeidheid op prestaties, teveel aan hiërarchie of een overschatting van kennis en vaardigheden. Hiërarchie bleek uit hun onderzoek een belangrijke risicofactor voor miscommunicatie en het optreden van potentieel vermijdbare fouten door slecht teamwerk.

Daarop ontwikkelde de sector de CRM-training: initieel Cockpit Resource Management; later Crew Resource Management wat ook de betrokkenheid van de voltallige vliegtuigcrew omvat; heden Company Resource Management wat impliceert dat elk lid van de organisatie op de hoogte dient te zijn van deze principes teneinde verantwoordelijkheid in het geheel te kunnen opnemen. Hierbij werd de nadruk gelegd op het optimaliseren van niet-technische vaardigheden in een stressvolle en hoog-risico omgeving, wat de luchtvaart is, teneinde het aantal vermijdbare fouten te reduceren. De implementatie van deze training kende de afgelopen 30 jaar een toegenomen evolutie. Door de positieve effecten van de CRM-training wordt deze momenteel verplicht in de opleiding en bijscholing van piloten in Europa en de VS .Mede door het invoeren van CRM-trainingen is de luchtvaart –na de lift in gebouwen- geëvolueerd naar het veiligste transportmiddel op aarde.

 Het doel van deze training is het voorkomen van menselijke fouten of de gevolgen ervan beperken.

 

Momenteel worden de eerste stappen gezet om de principes van CRM uit de luchtvaart over te brengen naar de gezondheidszorg. De omstandigheden waarin bijvoorbeeld cockpit-leden uit de luchtvaart werken, komt in sterke mate overeen met die van medische teams: samenwerken in kleine teams, tijdsdruk, variërende taakbelasting, onomkeerbaarheid van beslissingen, vermoeidheid en stress, variabele werktijden, verantwoordelijkheid over mensenlevens en mediatisering van incidenten. Deze twee sectoren zijn tevens evenzeer vatbaar voor menselijke fouten. Gelijkenissen gaan vooral op voor de intrinsiek dynamische en risicovolle afdelingen zoals intensieve zorg, verloskamer, operatiekamer en spoedgevallen. Dit verklaart de focus van menig onderzoekers naar het vertalen van veiligheidsprincipes van de luchtvaart in de gezondheidszorg met het oog op het reduceren van potentieel vermijdbare fouten.

CRM wordt wereldwijd in verschillende landen reeds toegepast en geëvalueerd. De trainingen worden door de deelnemers in grote mate gewaardeerd en hebben een positief effect op de houding en het gedrag tav CRM en menselijke factoren. Het heeft daarnaast ook een positief effect op de werktevredenheid.

 

Literatuur:
Bruijne MC de, Bleeker F. Medisch teamwork, CRM in de gezondheidszorg. Houten, 2013.
Manser T. Teamwork and patient safety in dynamic domains of healthcare: a review of the literature. Acta Anaesthesiol Scand. 2009;53(2):143-51.
Murphy K. What Pilots Can Teach Hospitals About Patient Safety. The New York Times. 2006 31 October.
Reader TW, Cuthberston BH. Teamwork and team training in the ICU: Where do the similarities with aviation end? Crit Care Med. 2011;15(6):313-20.
Sundar E, Sundar S, Pawloswki J, Blum R, Feinstein D, Pratt S. Crew Resource Management and Team Training. Anesthesiol Clin. 2007;25:283-300.